Το δείπνο του ιερέα

 

του T. CROFTON CROKER.

Λέγεται από εκείνους που υποτίθεται πως γνωρίζουν τέτοια πράγματα, ότι οι «Καλοί Άνθρωποι», δηλαδή οι νεράιδες, είναι κάποιοι από τους αγγέλους που εκδιώχθηκαν από τον ουρανό. Αυτοί έπεσαν στη γη και στάθηκαν στα πόδια τους, ενώ οι υπόλοιποι σύντροφοί τους, που ήταν πιο βεβαρημένοι από την αμαρτία, βυθίστηκαν ακόμη πιο κάτω, σε έναν χειρότερο τόπο.

Όπως κι αν έχουν τα πράγματα, ένα χαρούμενο πλήθος από νεράιδες χόρευε και σκαρφιζόταν κάθε λογής τρελές σκανταλιές ένα λαμπρό φθινοπωρινό βράδυ, προς το τέλος του Σεπτεμβρίου. Η γιορτή τους γινόταν όχι μακριά από το Ίντσεγκίλα, στα δυτικά της κομητείας του Κορκ. Ήταν ένα φτωχό χωριό, παρόλο που διέθετε στρατώνα. Τα μεγάλα βουνά και οι άγονες πέτρες που το περιτριγύριζαν ήταν αρκετά για να σκορπίσουν τη φτώχεια σε οποιοδήποτε μέρος. Οι νεράιδες όμως δεν ανησυχούσαν για τέτοια πράγματα, αφού μπορούσαν να αποκτήσουν ό,τι επιθυμούσαν μόνο με μια ευχή. Το μόνο που τις απασχολούσε ήταν να βρίσκουν απόμερες γωνιές, μέρη όπου κανείς δεν θα ερχόταν να χαλάσει τα παιχνίδια τους.

Πάνω σε ένα καταπράσινο κομμάτι χλόης δίπλα στο ποτάμι, οι μικροσκοπικές υπάρξεις χόρευαν κυκλικά με ξεγνοιασιά. Τα κόκκινα σκουφάκια τους πηγαινοέρχονταν στο φως του φεγγαριού καθώς πηδούσαν, κι όμως τα πηδήματά τους ήταν τόσο ανάλαφρα ώστε οι σταγόνες της δροσιάς που έτρεμαν κάτω από τα πόδια τους δεν μετακινούνταν καθόλου. Γύριζαν ασταμάτητα, στριφογύριζαν, έσκυβαν, αναπηδούσαν και εκτελούσαν κάθε λογής χορευτικές φιγούρες, ώσπου μία από αυτές φώναξε:

«Σταματήστε, σταματήστε το χτύπημα των ποδιών!

Τελειώνει η διασκέδασή μας.

Από τη μυρωδιά καταλαβαίνω

πως ένας παπάς έρχεται προς τα εδώ!»

Αμέσως όλες οι νεράιδες το έβαλαν στα πόδια. Κρύφτηκαν κάτω από τα πράσινα φύλλα των λουλουδιών, ώστε τα κόκκινα σκουφάκια τους να μοιάζουν με κατακόκκινα άνθη. Άλλες τρύπωσαν πίσω από πέτρες και βάτα, άλλες κάτω από την όχθη του ποταμού, και άλλες σε τρύπες και χαραμάδες κάθε είδους.

Η νεράιδα δεν είχε κάνει λάθος. Από τον δρόμο που φαινόταν από το ποτάμι ερχόταν ο πατήρ Χόριγκαν καβάλα στο πόνι του. Σκεφτόταν ότι είχε αργήσει πολύ και πως θα τερμάτιζε το ταξίδι του στην πρώτη καλύβα που θα συναντούσε.

Έτσι σταμάτησε στο σπίτι του Ντέρμοντ Λίρι, σήκωσε το μάνταλο της πόρτας και μπήκε λέγοντας:

— Η ευλογία μου σε όλους τους παρόντες.

Δεν χρειάζεται να πούμε πως ο πατήρ Χόριγκαν ήταν καλοδεχούμενος όπου κι αν πήγαινε. Κανείς δεν ήταν πιο ευσεβής ούτε πιο αγαπητός στην περιοχή. Ο Ντέρμοντ όμως στενοχωριόταν, γιατί δεν είχε τίποτε να προσφέρει στον ιερέα για βραδινό πέρα από τις πατάτες που η γυναίκα του —την οποία αποκαλούσε «η γριά», παρότι δεν είχε κλείσει ακόμη τα είκοσι πέντε— έβραζε στο τσουκάλι πάνω στη φωτιά.

Του ήρθε τότε στον νου το δίχτυ που είχε ρίξει στο ποτάμι. Είχε περάσει λίγη ώρα μόνο, άρα οι πιθανότητες να είχε πιάσει ψάρι ήταν μικρές. Ωστόσο σκέφτηκε:

«Δεν χάνω τίποτε να πάω να δω. Και ίσως, αφού το χρειάζομαι για το δείπνο του παπά, να με περιμένει ήδη εκεί ένα ψάρι.»

Κατέβηκε λοιπόν στην όχθη και βρήκε στο δίχτυ έναν σολομό τόσο όμορφο όσο κανένας άλλος που είχε πηδήξει ποτέ στα νερά του ποταμού Λι. Όταν όμως πήγε να τον βγάλει, το δίχτυ τραβήχτηκε από τα χέρια του. Δεν κατάλαβε ούτε πώς ούτε από ποιον. Ο σολομός ξέφυγε και άρχισε να κολυμπά χαρούμενα με το ρεύμα, σαν να μην είχε συμβεί τίποτα.

Ο Ντέρμοντ κοίταξε λυπημένος την ασημένια γραμμή που άφηνε το ψάρι στο φεγγαρόφωτο. Έπειτα χτύπησε το πόδι του στο χώμα και μουρμούρισε:

— Να σε βρει πικρή κακοτυχία μέρα και νύχτα, παλιόψαρο απατεώνα! Θα έπρεπε να ντρέπεσαι που μου ξέφυγες έτσι. Κι είμαι βέβαιος πως κάποιο κακό πνεύμα σε βοήθησε. Δεν ένιωσα το δίχτυ να τραβιέται λες και το τραβούσε ο ίδιος ο διάβολος;

— Αυτό δεν είναι αλήθεια, είπε μια μικρή νεράιδα που ξεπρόβαλε μπροστά του. Ήμασταν μόνο δεκαοχτώ που τραβούσαμε από την άλλη πλευρά.

Πίσω της ακολουθούσε ολόκληρο πλήθος από τις συντρόφισσές της.

— Μην ανησυχείς για το δείπνο του παπά, συνέχισε. Αν του κάνεις μία ερώτηση εκ μέρους μας, θα έχει μπροστά του το καλύτερο τραπέζι που είδε ποτέ άνθρωπος πριν προλάβεις να ανοιγοκλείσεις τα μάτια σου.

— Δεν θέλω καμία σχέση μαζί σας, απάντησε αποφασιστικά ο Ντέρμοντ. Σας ευχαριστώ για την προσφορά, αλλά ξέρω καλύτερα από το να πουλήσω τον εαυτό μου για ένα γεύμα. Και είμαι βέβαιος πως ο πατήρ Χόριγκαν νοιάζεται περισσότερο για την ψυχή μου απ' ό,τι για οτιδήποτε θα μπορούσατε να του προσφέρετε.

Η νεράιδα επέμεινε.

— Θα του κάνεις τουλάχιστον μία ευγενική ερώτηση για λογαριασμό μας;

Ο Ντέρμοντ το σκέφτηκε αρκετή ώρα. Δεν έβλεπε κακό στο να μεταφέρει απλώς μια ερώτηση.

— Καλά, αυτό μπορώ να το κάνω. Αλλά δεν θέλω τίποτε από το δείπνο σας. Να το θυμάστε.

— Τότε πήγαινε και ρώτησε τον παπά αν οι ψυχές μας θα σωθούν κατά την Τελευταία Κρίση, όπως οι ψυχές των καλών χριστιανών. Και αν μας θέλεις το καλό, φέρε μας γρήγορα την απάντησή του.

Ο Ντέρμοντ επέστρεψε στην καλύβα. Οι πατάτες ήταν ήδη πάνω στο τραπέζι και η γυναίκα του έδινε στον πατέρα Χόριγκαν τη μεγαλύτερη απ' όλες, κατακόκκινη και αχνιστή.

Ύστερα από δισταγμό είπε:

— Με την άδειά σας, πάτερ, μπορώ να σας κάνω μια ερώτηση;

— Ποια είναι αυτή; ρώτησε ο ιερέας.

— Συγχωρήστε το θάρρος μου, αλλά θα ήθελα να μάθω αν οι ψυχές των Καλών Ανθρώπων θα σωθούν κατά την Τελευταία Κρίση.

Ο πατήρ Χόριγκαν τον κοίταξε αυστηρά.

— Ποιος σου είπε να με ρωτήσεις αυτό, Λίρι;

— Δεν θα πω ψέματα, πάτερ. Οι ίδιοι οι Καλοί Άνθρωποι με έστειλαν. Είναι χιλιάδες εκεί κάτω στην όχθη και περιμένουν την απάντηση.

— Τότε πήγαινε πίσω, είπε ο ιερέας, και πες τους να έρθουν οι ίδιοι να με ρωτήσουν. Με μεγάλη μου χαρά θα απαντήσω σε αυτήν ή σε οποιαδήποτε άλλη ερώτηση έχουν.

Ο Ντέρμοντ επέστρεψε στις νεράιδες, που μαζεύτηκαν γύρω του ανυπόμονα. Μόλις όμως άκουσαν πως έπρεπε να παρουσιαστούν μπροστά στον παπά, σκόρπισαν πανικόβλητες προς κάθε κατεύθυνση. Περνούσαν δίπλα του τόσο γρήγορα και τόσο πολλές, που ο καημένος ζαλίστηκε και έχασε τον προσανατολισμό του.

Όταν συνήλθε, αρκετή ώρα αργότερα, γύρισε στην καλύβα του. Έφαγε τις σκέτες πατάτες μαζί με τον πατέρα Χόριγκαν, ο οποίος δεν έδωσε ιδιαίτερη σημασία στο περιστατικό. Ο Ντέρμοντ όμως δεν μπορούσε να μην το θεωρεί μεγάλη αδικία: ο παπάς είχε λόγια αρκετά δυνατά ώστε να διαλύσουν τις νεράιδες σαν καπνό, κι όμως δεν είχε ούτε μια μπουκιά παραπάνω για το δείπνο του· ενώ ο εξαίσιος σολομός που είχε πιάσει στο δίχτυ του είχε χαθεί με τόσο παράξενο τρόπο.

Το Νησί του Ίνισφρι - W.B.Yeats

 

https://www.poetryfoundation.org/poems/43281/the-lake-isle-of-innisfree

Θα σηκωθώ και θα πάω τώρα, θα πάω στο Ίνισφρι,

μια μικρή καλύβα εκεί να χτίσω, από πηλό και λυγαριές·

εννέα σειρές φασόλια θα 'χω εκεί, μια κυψέλη για τη μέλισσα,

και θα ζήσω μόνος στο ξέφωτο που βουίζει από μελίσσια.

Κι εκεί θα βρω λίγη γαλήνη, γιατί η γαλήνη στάζει αργά,

στάζει από τα πέπλα της αυγής ως εκεί που τραγουδά ο γρύλος·

εκεί το μεσονύχτι είναι όλο μια λαμπυρίδα, και το μεσημέρι πορφυρή φεγγοβολή,

και το βράδυ γεμάτο από φτερά σπίνων.

Θα σηκωθώ και θα πάω τώρα, γιατί πάντα, μέρα και νύχτα,

ακούω το νερό της λίμνης να παφλάζει σιγανά στην ακτή·

ενώ στέκομαι στον δρόμο ή στα γκρίζα πεζοδρόμια,

το ακούω στα κατάβαθα της καρδιάς.

Το ψαρι

Αν και κρύβεσαι μέσα στην άμπωτη και την παλίρροια

Της χλωμής θάλασσας όταν το φεγγάρι έχει δύσει,

Οι άνθρωποι των ερχόμενων ημερών θα μάθουν

Πώς άπλωσα τα δίχτυά μου,

Και πώς πηδούσες αμέτρητες φορές

Πάνω από τις μικρές ασημένιες χορδές,

Και θα πουν πως ήσουν σκληρή κι άπονη,

Κατηγορώντας σε με πικρά λόγια.

W.B. Yates

Το όνειρο του Μέλμοθ

Έριξε ένα τελευταίο απεγνωσμένο βλέμμα στο ρολόι της αιωνιότητας - το σηκωμένο μαύρο χέρι έμοιαζε να σπρώχνει μπροστά το δείκτη του ρολογιού - έφτασε στο χρονικό διάστημα που είχε οριστεί - ο Περιπλανώμενος έπεσε - βούλιαξε - άστραψε - έβγαλε μία κραυγή! Τα φλεγόμενα κύματα σκέπαζαν το κεφάλι του που βυθιζόταν ολοένα και το ρολόι της αιωνιότητας σήμανε τη φρικτή αναγγελία του - "Κάντε χώρο για την ψυχή του Περιπλανώμενου!" - και τα κύματα του φλεγόμενου ωκεανού απάντησαν, καθώς μαστίγωναν τα βράχια, "Υπάρχει χώρος για περισσότερους!" - ο Περιπλανώμενος ξύπνησε.

Charles Maturin - Μέλμοθ ο Περιπλανώμενος - εκδ. Gutenberg

Μίμηση από τα Ιαπωνικά - W.B. Yeats

 

Κάτι εξαιρετικά εκπληκτικό-

Εβδομήντα χρόνια έζησα.

(Ζήτω τα άνθη της Άνοιξης

Γιατί η Άνοιξη επέστρεψε.)

Εβδομήντα χρόνια έζησα

Όχι ρακένδυτος επαίτης,

Εβδομήντα χρόνια έζησα,

Εβδομήντα χρόνια άνδρας και αγόρι, 

Μα από χαρά δεν χόρεψα ποτέ.

Ποιήματα, εκδ. Βιβλιο...βάρδια

Η γοργόνα - W.B. Yeats

 

Ένα παλληκάρι να κολυμπά βρήκε μια γοργόνα

για ταίρι της τον διάλεξε

Το σώμα της πίεσε στο δικό του σώμα,

Γέλασε· και βυθίζοντάς τον

ξέχασε μες στη σκληρή χαρά της

πως πνίγονται κι οι εραστές ακόμα

An Irish Ghost Story | The Black Nun of Bonamargy Friary

 

Το Α της ανοησίας

 

Α:  Το Αναμφισβήτητα Αδίσταχτο Αρπαχτικό, που έγραψε Άσμα γι' Αρνίσιο παϊδάκι σ' εν' Ανάγνωσμα που βρέθηκε σ' Αρχαίο πάπυρο

Edward Lear, Τα Γραπτά της Α-νοησίας, εκδ Φαρφουλας

W,B. Yeats - Οι τέσσερις εποχές του ανθρώπου

 

Με το σώμα ξεκίνησε καυγά

Μα τον νίκησε, όρθιο περπατά

Με την καρδιά τα έβαλε μετά

Αθωότητα κι ειρήνη αποχαιρετά

Μετά τα έβαλε και με το μυαλό

Τη περήφανη καρδιά στέλνει στο καλό

Πόλεμο με το Θεό τώρα θα ξεκινήσει

Τα μεσάνυχτα ο Θεός θε να νικήσει

He with body waged a fight,

But body won; it walks upright.

Then he struggled with the heart;

Innocence and peace depart.

Then he struggled with the mind;

His proud heart he left behind.

Now his wars on God begin;

At stroke of midnight God shall win.

There Was An Old Man With A Beard - Poem by Edward Lear

 

Limericks by Edward Lear from A Book of Nonsense

 

Stingy Jack | The Jack-O'-Lantern Story

 

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A7%CE%B1%CE%BB%CE%BF%CE%BF%CF%85%CE%AF%CE%BD

Το έθιμο της κολοκύθας αντλεί ρίζες από έναν παλιό Ιρλανδικό μύθο, του Τζακ, που ήταν τσιγκούνης και πειραχτήρι. Σύμφωνα με το μύθο, ο Τζακ είχε καλέσει το διάβολο να πιουν ένα ποτό μαζί. Όμως ο Τζακ δεν ήθελε να πληρώσει για το ποτό του και έτσι έπεισε το διάβολο να μεταμορφωθεί σε ένα νόμισμα, ώστε να μπορέσουν να πληρώσουν για τα ποτά τους. Πράγματι μεταμορφώθηκε ο διάβολος σε νόμισμα, αλλά ο Τζακ αντί να πληρώσει τον έβαλε στην τσέπη του, δίπλα σε ένα σταυρό και έτσι ο διάβολος δεν μπορούσε να πάρει την κανονική του μορφή. Ύστερα από πολλά παρακάλια, ο Τζακ αποφάσισε να τον ελευθερώσει, αρκεί να του έδινε την υπόσχεση ο διάβολος ότι δεν επρόκειτο να τον ενοχλήσει για ένα χρόνο και ούτε θα διεκδικούσε την ψυχή του όταν πέθαινε.

Έτσι πέρασε ο χρόνος και ο διάβολος ξαναεμφανίστηκε την ώρα που ο Τζακ προσπαθούσε να κόψει ένα φρούτο από κάποιο δέντρο. Ζήτησε λοιπόν από το διάβολο να ανέβει στο δέντρο και να του κόψει το φρούτο. Ο διάβολος ανέβηκε και ο Τζακ αμέσως σκάλισε ένα σταυρό στον κορμό του δέντρου. Έτσι ο διάβολος ήταν παγιδευμένος και δεν μπορούσε να κατέβει. Γι' αυτό παρακάλεσε τον Τζακ να τον ελευθερώσει και του υποσχέθηκε ότι δεν θα τον ενοχλήσει για δέκα ολόκληρα χρόνια. Τότε ο Τζακ τον ελευθέρωσε.

Πέρασαν αρκετά χρόνια και ο Τζακ πέθανε. Πήγε στον παράδεισο, αλλά ο Θεός δεν τον δέχτηκε, καθώς ο Τζακ ήταν έναν άνθρωπος μίζερος και κακός και τον έστειλε στην κόλαση. Όμως ούτε ο διάβολος τον ήθελε. Του θύμισε την υπόσχεση που του είχε δώσει παλιότερα, ότι δεν θα διεκδικούσε την ψυχή του και τον έδιωχνε. Όταν ο Τζακ τον ρώτησε: «Πώς θα φύγω; Έξω έχει σκοτεινιά», ο διάβολος πήρε ένα αναμμένο κάρβουνο και του το έδωσε για να φωτίζει το δρόμο του μέσα στη νύχτα. Ο Τζακ έβγαλε ένα ραπάνι (που πάντα κουβαλούσε μαζί του, καθώς ήταν ένα από τα πιο αγαπημένα του φαγητά), το χάραξε και έβαλε μέσα το κάρβουνο. Από τότε περιπλανιέται στον κόσμο, μη μπορώντας να βρει κάποιο μέρος να αναπαύσει την ψυχή του.

Γι' αυτό κάθε Χαλοουίν, οι Ιρλανδοί σκαλίζουν ραπάνια, πατάτες και κολοκύθες, βάζουν μέσα ένα κερί και τα τοποθετούν κοντά σε παράθυρα, ώστε να κρατάνε μακριά τα κακά τα πνεύματα και κυρίως το πνεύμα του τσιγκούνη Τζακ.

THE FANTASMAGORI: Charon by Lord Dunsany

 

Down with This Sort of Thing. Careful Now. | Father Ted

 

Best of Ted - Father Ted Compilation

 

Lawrence Howard, Irish limericks

 

Ο Γκιαούρ γέννησε τον Δράκουλα

 

https://www.fosonline.gr/stiles/paraskinio/article/127443/pos-o-ellinas-gkiaoyr-toy-lordoy-vyrona-dimioyrgise-ton-komi-drakoyla

Μία όμορφη κόρη πληρώνει με τη ζωή της την αγάπη της για έναν νέο. Εκείνος σκοτώνει τον εκτελεστή της και δέχεται την ειδεχθή κατάρα να ζει στο εξής τρεφόμενος από το αίμα των μελών της οικογένειάς του... Είναι ένας ζοφερός θρύλος, που κινείται ανάμεσα στη φαντασία και την πραγματικότητα, αφού φαίνεται πως τα πρόσωπα, που τον συνθέτουν, υπήρξαν. Ο λόρδος Βύρων, πάντως, άκουσε την ιστορία σε ένα από τα ταξίδια του στην Ανατολή και εμπνεύστηκε από αυτήν το επικό ποίημά του με τίτλο «Γκιαούρ», από όπου αργότερα θα «γεννηθεί» ο διαχρονικός, πιο «κακός» χαρακτήρας της λογοτεχνίας και του σινεμά: ο κύριος Δράκουλας! Η ιστορία μάλιστα θα ταυτιστεί με την Ελλάδα, καθώς, εκεί στις αρχές του 19ου αι., σε εποχή έντονων ζυμώσεων προς τον σκοπό της απελευθέρωσης από τον οθωμανικό ζυγό, ο φιλλέλην λόρδος θα «δει» στο πρόσωπο της κοπέλας του θρύλου, τη βασανισμένη Ελλάδα, που διεκδικούν ως άλλοι παθιασμένοι αντεραστές, Χριστιανισμός και Ισλάμ και ευρισκόμενος ήδη στο κατώφλι της επανάστασης, θα διαβλέψει την υπερίσχυση του πρώτου.

Αλλά όσο πιο δυνατή η ψυχή του καταπιεζόμενου, τόσο πιο μανιασμένη η οργή του δυνάστη. Γι αυτό και η κατάρα της συντήρησης, στη ζωή, με αίμα παραμένει νωπή για περισσότερα από 200 χρόνια...

Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή.

ΠΩΣ ΓΕΝΝΗΘΗΚΕ Ο ΒΡΙΚΟΛΑΚΑΣ - Η ΚΑΡΑΜΠΟΛΑ ΠΟΥ ΤΟΝ... ΒΑΦΤΙΣΕ »ΔΡΑΚΟΥΛΑ» ΚΑΙ ΤΟΝ ... ΠΟΛΙΤΟΓΡΑΦΗΣΕ ΡΟΥΜΑΝΟ

Ο Ιρλανδός Μπραμ Στόκερ (Abraham Bram Stoker / 1847-1912), δημοσιογράφος και συγγραφέας, έχοντας γεννηθεί σε χρονική στιγμή που του επιτρέπει να εισπνέει την αντάρα μιας τεταμένης περιόδου ειδικά στην ανατολική Ευρώπη, όπου συντελούνται συμμαχίες καθοριστικές για το μέλλον της οθωμανικής επικράτειας, φαίνεται να κυριεύεται από ανησυχία για την εξέλιξη των γεγονότων. Ήδη, με το πρώτο του έργο υπό τον τίτλο «Το πέρασμα του φιδιού» δείχνει έντονο ενδιαφέρον για τις πολιτικές ζυμώσεις της εποχής και τη θέση της Ιρλανδίας στον τόπο και τον χρόνο.

Έχοντας ήδη μια μακρά θητεία ως δημοσιογράφος, Στόκερ «δουλεύει» μανιωδώς το επόμενο βιβλίο του, που φιλοδοξεί να ενταχθεί στη λογοτεχνία του συρμού της εποχής, τη γοτθική. Φαντάζεται, δηλαδή, μια ιστορία που συνδυάζει στοιχεία τρόμου (φυσικού και ψυχολογικού) και ρομαντισμού. Τα συστατικά ενός επιτυχημένου γοτθικού μυθιστορήματος είναι μυστήριο, στοιχειά, ζόφος, θάνατος, κατάρες που κληροδοτούνται από γενιά σε γενιά και κάπου ανάμεσα ένα ρομάντζο για να ... σπάει η μονοτονία... Έχει συγγράψει περισσότερο από το μισό πόνημα, με τον μύθο να εξελίσσεται στα Καρπάθια Όρη, στα σύνορα Τρανσυλβανίας, Βουκοβίνας και Μολδαβίας, περιοχή που επιλέγει προσεκτικά, επειδή μορφολογικά και κλιματολογικά υποστηρίζει τον γοτθικό σκοτεινό, μυστηριακό χαρακτήρα του βιβλίου.

Στο μεταξύ, σε αυτήν την ίδια περιοχή έχει δράσει δεκαετίες νωρίτερα ο βοεβόδας (αρχηγός στρατού - τοποτηρητής) πρίγκιπας Βλαντ Γ΄ Τσέπες (Vlad Țepeș - 1431-1476) της Βλαχίας (σημερινής Ρουμανίας). Είναι αυτός που κυνήγησε όσο κανείς και με παροιμιώδη αγριότητα τους Τούρκους και έμεινε στην ιστορία ως «παλουκωτής». Ενδεικτικά, οι ιστορικοί Φλορέσκου και ΜακΝάλι (Radu R. Florescu και Raymond T. McNally), στο έργο τους με τίτλο «Δράκουλας, ο πρίγκιπας με τα πολλά πρόσωπα», κάνουν λόγο για ένα «δάσος ανασκολοπισμένων Οθωμανών» μήκους 17 σταδίων και πλάτους επτά (!), αναφερόμενοι σε παραδουνάβια πόλη, από όπου είχε περάσει ο Βλαντ με τον στρατό του, προκειμένου να σκοτώσει τον Σουλτάνο. Όταν δεν τα κατάφερε, ξέσπασε την οργή του στη πόλη.

Η πλοκή του έργου του Στόκερ στρέφεται γύρω από τον δικηγόρο Χάρκερ, που φυλακίζεται στο κάστρο τού ευγενή «κόμη βρικόλακα», ο οποίος τρέφεται με ανθρώπινο αίμα. (Έτσι κι αλλιώς, ο «βαμπιρισμός» ως έννοια είναι ήδη γνωστός από τον καιρό της... λάσπης. Πάμπολλες αιμοδιψείς μορφές της ελληνικής μυθολογίας αποτυπώνονται σε έργα φιλοσόφων και ποιητών της αρχαίας Ελλάδας, με πρώτη και καλύτερη τη Λάμια, την πανέμορφη βασίλισσα της Λιβύης, την οποία ερωτεύτηκε ο Δίας, προκαλώντας τη ζήλια της Ήρας, που σκότωσε όλα τα παιδιά του ανόσιου ζεύγους και μεταμόρφωσε τη Λάμια σε τέρας. Κι εκείνη, από αβάσταχτη θλίψη για τον χαμό των παιδιών της, έκλεβε μωρά και έπινε το αίμα τους!)

Ωστόσο, λίγο πριν ο Ιρλανδός συγγραφέας βάλει την τελευταία τελεία στο έργο του και καθώς ερευνά για νέα στοιχεία, που θα εμπλουτίσουν τον μύθο, «σκοντάφτει» στην αναφορά του Βρετανού προξένου της Μολδοβλαχίας Γουίλιαμ Γουίλκινσον (William Wilkinson) με τίτλο «An Account of the Principalities of Wallachia and Moldavia» («Απολογισμός των Πριγκιπάτων της Βλαχίας και της Μολδαβίας») και από εκεί ενημερώνεται για τη σκοτεινή προσωπικότητα του Βλαντ Γ΄, ο οποίος όμως δεν αναφέρεται ως Τσέπες, αλλά ως πρίγκιπας Ντράκουλα, βάσει του θυρεού της οικογένειας και ως τέκνο του Βλαντ Β΄ Ντράκουλ (Drăcul). Στην πραγματικότητα, ο Στόκερ αγνοεί έως εκείνη τη στιγμή το εύρος της δράσης του πρίγκιπα με το ζοφερό πρόσωπο, αλλά δεν εντυπωσιάζεται και από αυτήν. Άλλωστε, η δική του φαντασία έχει ξεπεράσει την πραγματικότητα και έχει ήδη διαμορφώσει τον δικό του αποτρόπαιο ήρωα. Τον εντυπωσιάζει όμως η υποσημείωση στην τελευταία σελίδα της μακροσκελούς αναφοράς: «Δράκουλας» (Drăcul) = όνομα μεγάλης οικογένειας της Βλαχίας (μεταφράζεται ως «διάβολος»)! Το όνομα είναι «πιασάρικο» και η ερμηνεία του ακόμη περισσότερο! Το σημαντικότερο είναι ότι καθώς το Ντράκουλ αποτελεί μια απλή λέξη της Βλαχικής, ουδείς εκ των απογόνων της οικογενείας θα διεκδικήσει αποζημίωση ή και ποσοστά από τις πωλήσεις... Ο Στόκερ ξαναβαφτίζει τον ήρωά του! Πιάνει το βιβλίο του από την αρχή και όπου «κόμης βρικόλακας» βάζει «κόμης Δράκουλας»! Έτσι, από μία σύμπτωση, από μια βιαστική ματιά στις πηγές μιας προξενικής αναφοράς, το θρυλικό δημιούργημα του Στόκερ θα ταυτίζεται εις τους αιώνας με τους Τσέπες!

Έχει ήδη ξημερώσει το 1897. Ο Δράκουλας του Στόκερ εκδίδεται και το αποτέλεσμα εκπλήσσει και τον ίδιο. Το βιβλίο κυκλοφορεί με την ταχύτητα του ανέμου. Το περιεχόμενο που τρομοκρατεί και συνάμα σκανδαλίζει, καθιερώνει τον αιμοδιψή κόμη σε θρύλο που ζωντανεύει στους χειρότερους εφιάλτες των αναγνωστών...

Την επιτυχία πιστώνεται ασφαλώς ο δημιουργός συγγραφέας, που καταφέρνει να παρουσιάσει την ιστορία του κρατώντας την με εντυπωσιακή ικανότητα ανάμεσα σε φαντασιακό και ιστορικούς ακροβατισμούς. Το βιβλίο είναι γραμμένο επιστολικά (και πολύ σοφά, ως αποδεικνύεται), δηλαδή μέσα από γράμματα, καταχωρήσεις σε προσωπικά ημερολόγια αλλά και ημερολόγια πλοίων, των οποίων αφηγητές είναι οι πρωταγωνιστές του μυθιστορήματος. Πολλές φορές, η ιστορία συμπληρώνεται με αποκόμματα εφημερίδων που αφηγούνται περιστατικά, τα οποία συνέβησαν χωρίς την παρουσία αυτόπτη μάρτυρα (άρα, ενδεχόμενες φαντασιοπληξίες της εποχής). Τα δε γεγονότα που αποτυπώνονται στις σελίδες του βιβλίου, παρατίθενται κατά χρονολογική σειρά, μεταξύ 3 Μαΐου και 6 Νοεμβρίου μιας συγκεκριμένης χρονιάς της δεκαετίας του 1890. Όλα έχουν μία αληθοφανή βάση.

Ο κόμης Δράκουλας είναι πια εδώ και σαν αυθεντική νεκροζώντανη φιγούρα, που κρατιέται με κάθε (ανθρωπο)θυσία ανάμεσα στη ζωή και τον θάνατο, δεν θα πεθάνει ποτέ. Ως είθισται, το κοινό διαποτίζεται από την ανάγκη να αρπάξει τον ήρωα από το φαντασιακό και να τον τοποθετήσει στην πραγματικότητα. Τόσο το όνομα και η τρομακτική προσωπικότητα του ευγενή βρικόλακα όσο και το υποβλητικό τοπίο των Καρπαθίων, συνηγορούν στο να πολιτογραφηθεί Ρουμάνος ο δημοφιλής κόμης. Αλλά, φυσικά, το έρεισμα του Στόκερ τοποθετείται αρκετά μακριά από τα βαλκάνια... Ας γυρίσουμε τον χρόνο ακόμα πιο πίσω.

ΜΥΣΤΙΚΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ - Ο ΕΛΛΗΝΑΣ «ΓΚΙΑΟΥΡ» ΤΟΥ ΛΟΡΔΟΥ ΒΥΡΩΝΑ ΕΜΠΝΕΥΣΗ ΤΩΝ ΑΠΑΝΤΑΧΟΥ... ΒΡΙΚΟΛΑΚΩΝ;

Ιούνιος του 1816 στη Villa Diodati, το σπίτι του λόρδου Βύρωνα στη λίμνη της Γενεύης. Είναι καλεσμένοι ο προσωπικός γιατρός του λόρδου και συγγραφέας Τζον Γουίλιαμ Πολιντόρι (John William Polidori), ο φίλος του λόρδου, ποιητής, Πέρσυ Σέλλεϋ (Percy Bysshe Shelley), και η 19χρονη σύντροφος του τελευταίου και κατοπινή σύζυγός του, Μαίρη Γουόλστονκραφτ (Mary Wollstonecraft). Είναι μια περίεργη χρονιά, που θα μείνει στην ιστορία ως «το έτος χωρίς καλοκαίρι». Κατά τη θερινή σεζόν, οι θερμοκρασίες κρατιούνται σε εξωπραγματικά χαμηλά επίπεδα και οι βροχές δεν έχουν σταματημό. Στο αρχοντικό του λόρδου, απλωμένα γύρω από το τζάκι, κάτω από τα μονότονα μπουμπουνητά του ουρανού, τα μέλη της συντροφιάς έχουν πιάσει κουβέντα ζόφου, διαβάζοντας φοβιστικές ιστορίες από την παγκόσμια λογοτεχνία. Ο Βύρων ρίχνει την ιδέα, αφού όλοι οι παρευρισκόμενοι είναι λάτρεις της γραφής (η Μαίρη έχει ήδη αρχίσει να συγγράφει), να στήσει ο καθείς τη δική του τρομακτική ιστορία. «Θα είναι ένας πρωτότυπος διαγωνισμός συγγραφής!» λέει με ενθουσιασμό στους φίλους του, των οποίων η λογοτεχνική δραστηριότητα περιστρέφεται ως εκείνη τη στιγμή αποκλειστικά γύρω από τη ρομαντική ποίηση. Στην αρχή δυσανασχετούν. Εντέλει, τους πείθει.

Η βραδιά γεννά θαύματα... Ο Πολιντόρι συγγράφει την περίφημη νουβέλα "Vampyre" («Βρικόλακας») με κεντρικό ήρωα, τον λόρδο Ruthven, που ζει από το αίμα των θυμάτων του (στο πρόσωπο του λόρδου ήρωα αναγνωρίζεται ο Βύρων και η... νεκροζώντανη παρουσία του αποδίδεται συμβολικά στην ακροβασία του ανάμεσα στην Αγγλία και την Ελλάδα). Αλλά το πρόσωπο του αιμοσταγή Ruthven «πατάει» στον ήδη γνωστό «Γκιαούρ», έργο του λόρδου Βύρωνα, που κυκλοφορεί στην Ευρώπη με τεράστια επιτυχία. Γι αυτό, ο πνευματικός δημιουργός του "Vampyre" θα αμφισβητηθεί, γεγονός που θα αναγκάσει αργότερα τον Πολιντόρι να δηλώσει με θυμό: «αν το θεμέλιο της νουβέλας είναι ο λόρδος Βύρων, η ανάπτυξη της ιστορίας είναι δική μου!»

Ο Σέλλεϋ από την πλευρά του δυσκολεύεται να ακροβατήσει ανάμεσα στον έμφυτο ρομαντισμό του και στον ζόφο, που απαιτεί ο παράξενος διαγωνισμός και βάζει ένα... χεράκι στο δημιούργημα της Μαίρης, που εκείνο το βράδυ θα συλλάβει την ιδέα τού «Frankenstein», σφραγίζοντας την υστεροφημία της...

Όσο για τον οικοδεσπότη λόρδο, συγγράφει το "Fragment of a Novel" («Απόσπασμα από μια νουβέλα»), μια ημιτελή ιστορία βαμπιρισμού με κεντρικό ήρωα τον αριστοκράτη βρικόλακα Augustus Darvell (τα έργα των Πολιντόρι και Βύρωνα θα τυπωθούν αργότερα σε μία κοινή έκδοση). Άλλωστε, για τον λόρδο, το θέμα είναι οικείο. Ο γκιαούρης του θα αποτελέσει ανεξάντλητη πηγή έμπνευσης τόσο για όλα τα κατοπινά γοτθικά λογοτεχνήματα, όσο και για τον περίφημο ζωγράφο Ευγένιο Ντελακρουά, που θα αποτυπώσει αριστουργηματικά στον καμβά τμήμα της ιστορίας του λόρδου.

ΤΙ ΕΙΝΑΙ, ΕΠΙΤΕΛΟΥΣ, ΑΥΤΟΣ Ο «ΓΚΙΑΟΥΡ»;

Ο θρύλος επικεντρώνει στη μέχρις εσχάτων μονομαχία για τα μάτια μιας γυναίκας. Αγαπημένη του Βενετού άπιστου στρατιώτη («γκιαούρ» κατά την τουρκική αφήγηση στον λόρδο Βύρωνα, όπως όλοι οι μη μουσουλμάνοι) είναι η όμορφη Λεϊλά, που καταλήγει σκλάβα στο χαρέμι του Χασάν, ο οποίος την ερωτεύεται παράφορα αλλά όταν πληροφορείται ότι εκείνη αγαπά τον Βενετό πολεμιστή, την κλείνει σε ένα τσουβάλι και την ρίχνει στη θάλασσα. Ο «γκιαούρ» κυνηγάει τον Χασάν και σε μια άγρια αναμέτρηση τον σκοτώνει. Η κατάρα του Οθωμανού στοιχειώνει τον γκιαούρη... Για τον λόρδο Βύρωνα, η ιστορία των αντεραστών κρύβει έναν ισχυρό συμβολισμό. Στο ποίημά του, που αριθμεί περισσότερους από 1.300 στίχους, βλέπει στη μορφή του κεντρικού χαρακτήρα τη δράση του Φεραίου, του Κατσώνη, των σουλιωτών οπλαρχηγών και άλλων πολλών ηρώων του αγώνα, αρκετούς από τους οποίους γνώρισε και προσωπικά. Η Λεϊλά ενσαρκώνει την Ελλάδα. Τη διεκδικούν μετά μανίας Χριστιανισμός και Ισλαμισμός, αλλά εκείνη αφανίζεται μέσα σε μια ιστορική συγκυρία που κορυφώνεται δραματικά με την αποτυχία των Ορλοφικών, το 1770. Ωστόσο, το πάθος των Ελλήνων πολεμιστών για λευτεριά είναι άσβεστο («Αυτός είναι! καλώς ήλθε! Δέξου τώρα τα πληγάς μου, ω Γιαούρ κατηραμένε! Ω ληστά της Λεϊλάς μου!»)

Το εμβληματικό ποίημα του λόρδου Βύρωνα (γράφτηκε το 1813 και εκδόθηκε τον επόμενο χρόνο) μεταφράζεται αριστουργηματικά από τη λόγια φαναριώτισσα Αικατερίνη Μαυροκορδάτου - Δοσίου (μικρανεψιά του πρωθυπουργού Αλ. Ν. Μαυροκορδάτου, σύζυγος του υπουργού Κων. Δοσίου και μάνα του επίδοξου εκτελεστή της βασίλισσας Αμαλίας, Αριστείδη), η οποία γοητεύεται από την ποίηση του λόρδου Βύρωνα. Με όλη τη μαστοριά της πλούσιας γλωσσικής φαρέτρας της μεταφέρει υπέροχα στην Ελληνική τούς αγγλικούς στίχους, που διαποτίζονται από δυνατό πάθος. Αλλά όταν αποπερατώνει τη μετάφραση, το 1843, και η μητέρα της την παροτρύνει να την εκδώσει, εκείνη δειλιάζει. Κρίνει ότι είναι «ανάξια τέτοιας τιμής». Αξιολογεί τη δουλειά της ως «φτωχή» και ξαναμεταφράζει το έργο. Εντέλει, η ελληνική έκδοση του «Γκιαούρ» κυκλοφορεί το 1857, με πρωτοβουλία του συζύγου της, αφού η Δοσίου έχει αποδημήσει.

Οι οθωμανικές κατάρες που περιβάλλουν τον γκιαούρη, έτσι όπως αποτυπώνονται στο ποίημα του λόρδου, προκαλούν ανατριχίλα. Είναι η πρώτη φορά στα παγκόσμια λογοτεχνικά χρονικά, που η τρομακτική μορφή και αγωνία, για ζωή, ενός βρικόλακα περιγράφονται με τέτοιες αποτρόπαιες λεπτομέρειες...

«Πρώτον όμως θα εξέλθης από της ταφής τον λάκκον,

και την γην θα περιτρέχης μορφήν έχων βρυκολάκων,

εις τα δώματα θα έμβης της πατρώας σου οικίας,

θέλων, τέρας, να ροφήσεις αίμα της οικογενείας.

Περί μέσας νύκτας πίνεις την ζωήν της θυγατρός σου,

Την ζωήν της αδελφής σου και αυτής της γυναικός σου,

της τροφής αηδιάζεις και το πρόσωπόν σου στρέφεις

το ημισαπές πλην σώμα πρέπει εξ αυτής να τρέφεις.

[......................................................................]

Μία όμως ήτις θύμα πρέπει και αυτή να γένη,

νεωτέρα μεν τα έτη, πλέον δε ηγαπημένη,

θνήσκουσα θα κράζη, Πάτερ! κ΄ ενταυτώ θα σ΄ ευλογήση

θα σε καυσ΄ αυτή η λέξις και τα σπλάχνα σου θα σχίσει.

Πλην τι όφελος; να πίης πρέπει και αυτής το αίμα,

να ιδείς απεσβεσμένον το ακτινοβόλον βλέμμα,

βαθμηδόν των παρειών της μαραινόμενον το χρώμα,

κρυσταλλούμενον εκείνο το λαμπρόν, γλαυκό της όμμα.

[......................................................................]

Οι οδόντες σου θα τρίζουν από τ΄ άσαρκά σου χείλη,

Των αιμάτων σου θα στάζη η καθαροτέρα ύλη.

Τέλος, ύπαγε και κλείσου εις τον σκοτεινόν σου λάκκον,

φύγε, - και μετά δαιμόνων χοροπήδα των παγκάκων,

Πλην και ούτοι βλέποντές σε, φεύγουσι τον μιαιφόνων,

Επειδή συ τέρας είσαι βδελυρότερον δαιμόνων!»

Στην Αγγλία το ποίημα αγαπιέται τόσο πολύ που σε δύο χρόνια από την έκδοσή του κυκλοφορεί σε 15 ανατυπώσεις. Η δε φήμη του απλώνεται εκτός της χώρας τόσο γοργά που ταυτόχρονα με τις επανεκδόσεις στην Αγγλική, μεταφράζεται την Ιταλική, τη Γερμανική και τη Ρωσική. Ο ίδιος ο δημιουργός, πάντως, δεν εμφανίζεται περήφανος από το συγκεκριμένο έργο του. Κάποιες φορές μάλιστα εκφράζεται ευθέως αρνητικά. Ως φανατικός φιλέλλην, ο Βύρων από τη μία αισθάνεται αμήχανος με την έμπνευση που του έχει προκαλέσει μια τουρκική ιστορία απροσμέτρητης αγριότητας, και από την άλλη νιώθει σχεδόν υπόλογος έναντι εκείνων που σπεύδουν αβασάνιστα να τον κατηγορήσουν ότι περιβάλλει με ζόφο τον κεντρικό ήρωα με τον οποίο ταυτίζει την υπόθεση της Ελλάδας. Ωστόσο αργότερα, ο «Γκιαούρ» θα αξιολογηθεί ως ίσως το αντιπροσωπευτικότερο δείγμα φιλελληνισμού, το οποίο μάλιστα συνετέλεσε σοβαρά στη μεταστροφή της ευρωπαϊκής κοινής γνώμης υπέρ της Ελλάδας, στα δύσκολα χρόνια που θα ακολουθούσαν.

Για κάμποσα χρόνια ο Έλληνας «Γκιαούρ» του λόρδου Βύρωνα «κατατρύχει» τις συνειδήσεις ολόκληρης της Ευρώπης. Στο μήνυμά του το έργο είναι βαθιά φιλελληνικό και ψυχωφελές, αλλά η εικόνα του βαμπιρισμού, που ξεδιπλώνεται σε περισσότερους από 30 στίχους (!) μετατρέπεται με τη σειρά της σε έμπνευση της γοτθικής λογοτεχνίας και «γεννά» έναν από τους μακροβιότερους «κακούς»...

Πηγή: ΑΠΕ - ΜΠΕ

When You Are Old by William Butler Yeats, read by Colin Farrell

 

Το πανωφόρι

 

Έκανα το τραγούδι πανωφόρι

Κεντήματα το στόλισα

Από παλιές μυθολογίες

Από τα νύχια ως την κορφή

Όμως οι ανόητοι το πήρανε 

Όπως το βλέπει ο κόσμος

Σαν να το είχαν φτιάξει αυτοί

Τραγούδι, ας το πάρουνε

Γιατί πιο ενδιαφέρον είναι

Να περπατά κανείς γυμνός

W.B.Yeats, Ποιήματα, μτφ. Μαρία Αρχιμανδρίτου, εκδ.Εκδοτική Θεσ/νικης

«Συνεδρίες Speakeasy» - Champions League σημειώσατε 1

https://www.fosonline.gr/plus/politismos/article/74980/h-poiisi-nikise-to-totenam-olympiakos-sto-dytiko-kork

Οι «Συνεδρίες Speakeasy» στην ιρλανδική πόλη Skibbereen κοντά στο Κορκ πραγματοποιούνται σε μια παμπ την τελευταία Τρίτη κάθε μήνα. Και το κύριο θέμα τους είναι η λογοτεχνία, με την ευρύτερη έννοια αυτού του όρου.


Η συγκέντρωση αυτής της εβδομάδας, περιελάμβανε τα πάντα, από την ποίηση και την πεζογραφία έως την κωμωδία stand-up. Και έγινε κάτω από περίεργες συνθήκες λόγω του αγώνα Τότεναμ- Ολυμπιακός.

Στο μπροστινό δωμάτιο της παμπ οι θαμώνες παρακολουθούσαν τον αγώνα του Champions League ανάμεσα στην Τότεναμ και τον Ολυμπιακό.

Ο Φρανκ Μακ Νάλι κατέληγε στο άρθρο του στους Irish Times: «Όσο για το φόβο που υπάρχει στις περιπτώσεις αυτές - ότι κανείς δεν θα εμφανιστεί - αυτός ήταν επίσης αβάσιμος. Υπήρχαν περισσότερα άτομα στο πίσω μέρος της παμπ από ότι στο μπροστινό. Αλλά αυτό είναι το δυτικό Κορκ, όπου ο Όλυμπος «νικά» τον Ολυμπιακό κάθε φορά».